Kabinet in een duivelsdriehoek


Het NOS journaal opende gisteren met de algemene beschouwingen. Het kabinet zit in een duivelsdriehoek. Want de messen in de politieke arena zijn geslepen. Het debat startte met een motie van wantrouwen, een driftige Wilders (PVV) en een getergde Pechthold (D66)  beschuldigden elkaar van nazisme en miezerigheid. Sybrand Buma (CDA), met in zijn kielzog Slob (CU), riepen in wanhoop: bekijk het maar. Fraai.

Gaat dit goed komen en waar gaat het eigenlijk over? Tijdens het bewuste NOS journaal gisteren werd een duivelsdriehoek gepresenteerd waar heren/dames politici over onderhandelen:

Er zijn drie belanghebbende die aan het kabinet trekken. Elke belanghebbende geeft zijn eigen veerkracht:

  1. Brussel die eist dat er 6 miljard bezuinigt wordt, Jeroen Dijsselbloem heeft dit al teruggebracht van 9 miljard. Daar lijkt geen ruimte meer. 
  2. Het sociaal akkoord, met als opbrengst geen stakingen en CAO’s die redelijk soepel gesloten worden. Dit openbreken gaat onrust geven op de arbeidsmarkt bij werknemers en werkgevers.
  3. De oppositie partijen met hun eigen wensenlijsten. Geen steun betekent dat de begroting 2014 niet door eerste kamer komt.

Voila, zie hier het dillema! Welk belanghebbende kan de meeste veerkracht geven cq. opbrengen? In projecten wordt – weliswaar een kleinere scope 😀  – je als projectmanager ook geconfronteerd met dit dillema: de bekende project triangle of duivelsdriehoek:

In een project wordt  altijd een afweging gemaakt tussen Tijd, Geld en Kwaliteit. Het prioriteit geven in het voordeel van minder geld betekent onvermijdelijk dat de kwaliteit uitgerekt wordt met als gevolg een mindere kwaliteit in het eindproduct/dienst. Of  het zal meer tijd gaan duren of een combinatie van tijd en kwaliteit ervan. Mijn ervaring is dat in projecten maximaal twee van de drie aspecten tegelijk benadrukt kunnen worden. Het is een wetmatigheid dat iets alleen goedkoper en sneller kan als de kwaliteit daaronder lijdt.
Terug naar het kabinet, ze hebben een mooi onderhandel resultaat behaald met Brussel c.s en de werkgevers/werknemers. Maar het vasthouden aan het sociaal akkoord en het vasthouden aan de eisen van Brussel is m.i ook een wetmatigheid wat de oppositie niet accepteert.

Hoe los je dit op? In een project gaat dit in #samenspel tussen de betrokken vijf rollen. De projectleider is dirigent en en zoekt de grenzen van de veerkracht. Een goede projectleider hoeft niet gestuurd te worden maar stuurt zelf dit #samenspel. Hij moet daarbij pragmatisch zijn, (politieke) risico’s inschatten, goed luisteren (LSD) en de doorpakken waar nodig.  Wat zeker niet helpt is polariseren  zoals gisteren in de tweede kamer. Mark Rutte heeft vanmorgen vastgehouden aan Brussel en het sociaal akkoord. Hij staat voor lastige opgave en moet beweging gaan regisseren. Hij is projectleider van dit kabinet en hij heeft heel wat stuurmanskunst nodig om een begroting 2014 door beide kamers te loodsen. Het zal het vertrouwen in de politiek niet verhogen als dit niet lukt.

 

Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

2 gedachten over “Kabinet in een duivelsdriehoek

  • Nico Viergever

    Ludo schrijft “ervaring is dat in projecten maximaal twee van de drie aspecten (tijd, geld, kwaliteit) tegelijk benadrukt kunnen worden”. Ik denk dat het geen kwestie van kunnen is maar van cultuur. Wij zijn de laatste jaren overspoeld door Amerikaans management dat de focus legt op de korte termijn. Het Taylorism dat de focus volledig legt op efficiëntie. Het Taylorism dat bedrijven ineffectief maakt en uiteindelijk ook de huidige crisis heeft veroorzaakt door die focus op de korte termijn.

    De tegenhanger van Taylor, Edwards Deming zei het al: hoe meer je de focus legt op kosten (efficiëntie) hoe meer de kosten (efficiëntie) uit de hand zal lopen door een gebrek aan kwaliteit (effectiviteit). Want dit resulteert in hoge kosten voor onderhoud en reparatie.

    Organisaties die te maken hebben met geen concurrentie (overheden) of beperkte concurrentie (veel beursgiganten) hebben weinig te maken met deze wetmatigheden. Zij kunnende de kosten op de klant afschuiven en klanten lopen door een gebrek aan alternatief nauwelijks weg. Daarom stuurt men op efficiëntie, merkwaardig genoeg vaak met de inzet van grote inefficiënte, zeer ineffectieve stafafdelingen: het veel genoemde en vaak nog meer gehate “Hoofdkantoor”. Veel managers, vrijwel geen leiders met visie.

    Juist in dit soort organisaties wordt in projecten vrijwel volledig op tijd en geld alleen gestuurd. Vervolgens loopt het project volledig uit de hand door een gebrek aan kwaliteit. In de diverse documenten op mijn site besteed ik hier veel aandacht aan.

    Best Practices die zich serieus bezig houden met projecten tonen aan dat de “duivelsdriehoek” achterhaald is. De focus moet liggen op de lange termijn: de Business Case met de Benefits, iets waar de “Duivelsdriehoek” niet over rept. De “Duivelsdriehoek” is leuk voor “delivery only” maar niet voor modern projectmanagement. Jammer genoeg worden veel discussies over Best Practices gevoerd door personen voor wie Benefits en Business Case lege abstracties zijn omdat zij volledig aan de “delivery only” kant zitten, zie http://www.viergever.info/nl/prince2lev.aspx,.Daardoor verwateren veel Best Practices: PRINCE2 tot PINO, in de toekomst waarschijnlijk ook wel MSP tot MINO.

    Overigens zou ik in het stuk van Ludo het in het geval van het kabinet eerder over een programma dan over een project hebben. Daar gaat de vergelijking tussen de twee driehoeken ook krom.
    Toch speelt er ook bij dit (en vele vorige) kabinet nogal wat Taylorism. Verzuiling en dikke muren tussen ministeries en hun begrotingen. Veel macht bij een stafafdeling: het ministerie van Financiën. Geen leider aan de top maar een manager. In het geval van Rutte is dit extra pikant omdat hij regelmatig wijst naar zijn verleden in het bedrijfsleven. Hij was een HR manager bij Unilever. Een waar Tayloriaan dus… Een manager van een stafafdeling, geen leider met visie. Dit bepaalt zijn perspectief en gedrag, het verklaart grotendeels de klachten over zijn gebrek aan visie.

  • Ludo Zwaan

    Dank voor je reactie, boeiend!
    Om met je laatste punt te beginnen: mijn vergelijking met de politiek is inderdaad een versimpelde weergave van de realiteit. Ook is de politiek veel complexer dan een programma. Maar het gaat om het dilemma waar de politiek mee worstelt. Die worsteling die ik ook in het klein regelmatig terug zie komen, namelijk in projecten.
    In mijn optiek zijn T,G,Q nog heftig actueel. De processturing (demming!) vandaag is wel anders: meer iteratief en in kleinere stapjes (SCRUM) dan ca 10 jaar geleden (waterval),
    De kans van slagen is groter is voor een project, mits de betrokken rollen hun rol goed pakken. Maar in elk project is per definitie focus op korte termijn, daar is niets Amerikaans aan. Want in een project wil je (tussen) resultaten behalen. Langdurige projecten (>1 jaar) hebben zelden een goed track record dat is ook mijn ervaring: daar valt amper op te sturen, ook qua business case niet!

    Ook grote bedrijven hebben te dealen met deze wetmatigheden. Eens, sommige worstelen daar mee (Nokia) maar andere niet, zoals Apple, Samsung of Google.
    Ik heb zelf twee jaar als programmamanager voor een Koreaanse klant een product moeten ontwikkelen en leveren. Daar was op tijd en kwaliteit heilig. Er mocht (letterlijk) geen uur te laat geleverd te worden. Zo niet: dan lag je er uit. De reden? De business case, of beter gezegd: het verzilveren daarvan. Te laat op de markt betekent lagere winst! De klant wil in een bepaald marktwindow zijn product introduceren. Als je dan te laat bent, dan ben je out of business. En afwentelen op de klant is er niet meer bij, daar zorgt de social media wel voor. Dell had in het verleden een zeperd in de USA en liep schade op door slechte serviceverlening. Een publieke actie van de bekende Jeff Jarvis was het middel om Dell weer in het gareel te krijgen. In Nederland heeft Joep van ‘t Hek richting Vodafone iets vergelijkbaar gedaan.

    Ik deel je visie dat de focus verzilveren op de opbrengsten hogere prioriteit heeft gekregen. Gelukkig maar. Door de technologisch ratrace worden de investeringen fors hoger
    Voorheen ging een product een aantal jaren mee, tegenwoordig een aantal maanden. Daarom is T,G,Q juist zo actueel. Als de kosten fors hoger zijn, dan kun je verzilveren wel
    vergeten. Ik ben het wel met je eens dat alleen sturen op T,G,Q niet meer voldoende is. Sturen om de betrokken rollen meer bepalende voor succes (zie mijn boek voor uitleg)

    Tav de capaciteiten van Rutte? Tja, tijd zal het leren.