Onverzadigbare honger naar leiderschapsstudies


Projecten – Managementliteratuur over leiderschap oversimplificeert vaak. Er wordt zelden iets zinvols gemeld over het gedrag en de vaardigheden die nodig zijn om dingen voor elkaar te krijgen.
 

De onverzadigbare honger naar leiderschapsstudies heeft volgens Jeffrey Pfeffer – hoogleraar organisatiegedrag aan Stanford University Graduate School of Business – een  tragische oorzaak: het vele falen van leiders bij de overheid, ondernemingen en non-profits. Het plaatje ziet er troosteloos uit. Slechts weinig mensen hebben vertrouwen in hun leiders, blijkt uit studies. De betrokkenheid en baantevredenheid van werknemers zijn wereldwijd schrikbarend laag, executives blijven steeds korter in functie, en bedrijven geven ook nog eens lage scores aan hun eigen inspanningen op het gebied van leiderschapsontwikkeling – terwijl toch alleen al Amerikaanse ondernemingen daar jaarlijks tientallen miljarden in steken.

 

Moralistische vertellingen

Het probleem is dat de verhalen in de vakliteratuur over leiderschap vaak prachtig klinken maar verder weinig te maken hebben met de realiteit in organisaties. Het schadelijkste probleem is dat denken over leiderschap een soort ‘moraliteit’ geworden is: de literatuur gaat merendeels over authenticiteit, aandacht voor het welbevinden van medewerkers, de waarheid vertellen, vertrouwen opbouwen en aardig zijn voor je mensen. Slechts weinig onderzoekers richten zich op het feit dat narcisme, zelfpromotie, het overtreden van regels, leugens en sluwe manoeuvres goed zijn voor je salaris en je carrière. Wat de leiderschapsindustrie voorschrijft, staat aldus ver af van de dingen waarmee je in werkelijkheid scoort binnen organisaties. Vandaar dat die voorschriften weinig of niks opleveren.

Wat dan wel?

Bij leiderschap gaat het er dus om welk gedrag goede resultaten oplevert – met welk gedrag je dingen voor elkaar krijgt. Vijf soorten gedrag – afgeleid uit wat volgens professor Pfeffer de beste boeken over leiderschap zijn – zijn kenmerkend voor goed leiderschap.

  1. Ontwikkel je machtsbasis meedogenloos (en soms schaamteloos)
  2. Omarm ambiguïteit
  3. Vermijd populariteitswedstrijden
  4. Pas je aan als de situatie daarom vraagt
  5. Beheers de kunst van het beïnvloeden

Weer gedrag..

De essentie: omarm het gedrag dat goede leiders tot goede leiders maakt en ga indien dat nodig is voor de goede zaak geen gedrag uit de weg dat door sommigen als ‘slecht’ zal worden beoordeeld. En laat je vooral niet misleiden door de bullshit die in het merendeel van de vakliteratuur over leiderschap wordt verkondigd. Nieuwsgierig geworden over de 5 soorten gedrag? Lees verder op ManagementImpact. Het ondersteunt mijn visie: methodes werken niet, (gedrag van) mensen wel.